Tipografi; “Yazı karakterlerinin iki boyutlu bir yüzeye yerleştirilmesi” * (Doç. Hasıp PEKTAŞ) olarak tanımlanabilir.

Kendimce derlediğim ve dikkat ettiğim aşağıdaki başlıkları hazırladım.

TİPOGRAFİ KURALLARI

1. Metinler ve noktalama işaretlerinden sonra bir karakterlik boşluk kullanılır.
2. Metinler arası boşluklar düzenli olmalıdır.Mesela, bazı hizalamalarda kelimeler arasında akarsu denilen bir bozukluk meydana gelmektedir. Buna dikkat edilmeli varsa böyle bir hata bu word-spacing ile düzeltilebilmelidir.word-spacing:5em;
3. Paragraflar için satır arasındaki boşluk <p></p> ile ya da ilk kelime text-indent ile girinti alınarak yazılabilir.
4. Metin hizalamalarında ya left ya da justify, ihtiyaca göre de right kullanılmalıdır.Bu gözün metni takip etmesinde kolaylık sağlayacaktır.
   CSS: text-align: left, right, center, justify
5. Hizalamada eğer center kullanılacaksa bu alt başlık olmalı ya da 7-8 kelimeyi geçmeyen başlıklarda kullanılabilir.
6. Büyük harf mümkün olduğunca az kullanılmalıdır.Eğer dikkat çekilmesi amacıyla bir kelime ya da cümle büyük yazılacaksa, bu cümle birkaç kelimeyi geçmemelidir.
7. Satır sonlarında kalan dul kelime en fazla 7 karakter olmalıdır.Eğer 7 karakterden fazla ise ya da kelime bütünlüğü bulunmuyor ise alt satıra inilmelidir.
8. Font uyumuna dikkat edilmelidir.Tırnaklı – tırnaksız – kaligrafik… gibi

   “Ekrana yönelik tasarımlarda farklı font ailelerinden gelen (serifli, serifsiz, vs) ikiden fazla harf karakterinin kullanılması sakıncalıdır. Aksi takdirde, algılamada güçlükler meydana gelebilir.

   Aynı harf karakterinin kalın, ince, italik gibi varyasyonlarını kullanarak istenilen çeşitlilik sağlanabilir.” (Burger:1993)

9. Eğer cümle içerisinde ya da hizalamalarda resim kullanılacaksa metin – resim arası boşluklar yazının bütününe göre ayarlanmalıdır.
10. Cümle içerisindeki vurgulama, uygun font değişiklikleri ya da font kalın / italik seçimi ile sağlanmalıdır.
11. El yazıları küçük yazımlar için kullanılmalıdır.Büyük olan el yazıları ya da gothic fontlar okumayı güçleştirir.
12. Metinler sayfa düzenine uygun olarak hizalanmalıdır.Metinler içerisinde kelime bünyesindeki harfler arasındaki boşluklar da ayarlanarak letter-spacing ile cümle içerisindeki boşluk dağılımı da düzenlenebilmektedir.

Bu maddelerin yanında asıl önemli olan bütünlüğün sağlanabilmesidir. Bu konuda ayrıntılı olarak hazırlanmış bir çok kitap bulunmaktadır.

Ayrıca bir çok tipografi ustasının da önemle belirttikleri hususlar da mevcuttur.

Örneğin;

Mark Bolton`un tipografi`de dikkat edilmesi gereken 5 adım adlı bir yazısı,

Frederic Goudy`un tipografi üzerine çalışmaları, tasarladığı fontlar, çeşitli sanatçıların dipnotlarından oluşan çeşitli siteler ve dahası mevcuttur.

Yine bu konuda DOÇ. HASIP PEKTAŞ`ın “İnternetteki Tipografi Sorunları ve Görsel Kirlenmeye Karşı Öneriler” adlı yazısında da belirttiği gibi;

“Tipografi, yazının mantık sınırlarını zorlamasını sağlar, dikkati diri tutar, insan ruhunu okşar, çileden çıkarır, heyecan verir. Bu nedenle tasarımcının slogan?; “basit, etkin ve derin” olmalıdır. Web sayfaları, kolay kullanımı ve algılanırlığı ile “basit/yal?n”, verimli ve yararlı bilgileriyle “etkin”, tüm sorulara vereceği yanıtlarla ve yaratacağı heyecanla “derin” olmalıdır.

Sözcükler, yazıldığı harf karakterine göre anlam kazanırlar, etkili veya etkisiz görünürler. Algılamanın kolay ya da zor olması, kavramların somutlaştığı bu harf gruplarının yapısına bağlıdır. Her yazı karakterinin bir kimliği vardır. Bu kimlik mesajın iyi anlaşılmasını sağladığı gibi, yanlış yorumlara da neden olabilir. Narin, kaba, kadınsı, erkeksi, çağdaş, klasik, resmi, gayri-resmi, laubali veya oryantal yazı karakterleri vardır. Örneğin Times’ın, İngiliz asaletini, ağırbaşlılığını yansıttığı söylenebilir.”

Konu ile ilgili bir de burda bir yazı var. Hazır tipografiye dalmışsanız, devam etmelisiniz.